کتابخانه دانشگاه آزاد اسلامی مهاباد

لایبراری جینیسيس لیبجن کتابخانه جنسیس (به انگلیسی: LibGen، مخفف Library Genesis) یک موتور جستجو برای یافتن کتاب و مقالات علمی است که به کاربر اجازه دسترسی به محتوای پولی منتشر شده توسط ناشران و ژورنال‌های مختلف را می‌دهد. این موتور جستجو، امکان دسترسی به فایل پی.دی. اف پورتال ساینس دیرکت (وابسته به الزیور) را برای کاربران خود فراهم می‌سازد. در سال ۲۰۱۵، مؤسسه الزویر، علیه این پایگاه اینترنتی به دادگاهی در ایالات متحده شکایت و آن را به دسترسی غیرمجاز به مقالات و کتاب‌های خود محکوم کرد. از آنجا که لایبجن در روسیه و نیز شهر آمستردام (هلند) ثبت شده‌است، بررسی وضعیت دقیق حقوقی آن کار دشواری است. همچنین مشخص نیست که آیا متهمان حاضرند در دادگاه ایالات متحده حضور یابند یا خیر.

هم‌اکنون برخی آی.اس. پی‌ها در بریتانیا، دسترسی به این پایگاه را محدود کرده‌اند. در اکتبر سال ۲۰۱۵، دادگاهی در منطقهٔ نیویورک، دستور تعلیق دامنهٔ این پایگاه (libgen.org) را داد، اما این تارنما همچنان از طریق دامنه‌های جایگزین در دسترس کاربران قرار دارد.

لیبجن در سال ۲۰۰۸ به‌دست دانشمندان روسی ساخته شد و به‌سرعت به جایگزین مناسب و موفق‌تری برای وبسایت Library.nu تبدیل شد (که سال ۲۰۱۲ به‌علت اقدامات قضایی ۱۷ نشریه بسته شده بود). در سال ۲۰۱۹، لیبجن از گستردگی پایگاه داده‌اش اطلاع داد: نزدیک به ۸۰ میلیون مقاله‌ی علمی، ۲.۴ میلیون کتاب غیر داستانی، ۲.۲ میلیون کتاب داستانی، ۲ میلیون کتاب‌داستان مصور، و ۴۰۰ هزار مجله. (منبع: LibGen Stat) در سال ۲۰۱۹، آرشیویست‌ها و فعالان طرفدار لیبجن پروژه‌ای را با هدف غیر متمرکز کردن وبسایت شروع کردند.

آن‌ها با استفاده از پروتکل IPFS (سیستم پرونده‌ی بین سیاره‌ای) موفق شدند اطلاعات وبسایت را به کتابخانه‌ی دیجیتال همتا به همتا (peer-to-peer) و غیرمتمرکز تبدیل کنند. درگیری‌های قانونی در سال ۲۰۱۵، لیبجن و شرکت اِلزِویِر (Elsevier) وارد درگیری قانونی شدند.

الزویر لیبجن را به دزدی مقالات و کتاب و نقض کپی‌رایت متهم کرد. در مقابل، لیبجن الزویر را به دریافت بیشتر سودهایش از تحقیقاتی متهم کرد که با بودجه‌ی دولتی تامین می‌شدند و می‌بایست در اصل به‌طور رایگان در دسترس عموم قرار گیرند. طبق گزارشات، وبسایت لیبجن در هر دو کشور روسیه و هلند ثبت شده است؛ به همین دلیل، هنوز راه حل قانونی مشخصی وجود ندارد. در حال حاضر، ISPهای این کشورها لیبجن را مسدود کرده اند: بریتانیا، فرانسه، آلمان، یونان، بلژیک، و روسیه.

هند اخیراً شرکت‌های الزویر، وایلی و انجمن شیمی آمریکا از دیوان عالی هند تقاضا کردند رساننده‌ی خدمات اینترنتی هند وبسایت لیبجن را مسدود کند. در این مورد تا این تاریخ تصمیمی گرفته نشده و انجمن‌های علمی هند سخت در تلاشند دسترسی‌شان به لیبجن حفظ شود. استفاده در ایران فرض کنیم که قصد داریم ای‌بوکِ Factfulness را از آمازون بخریم. برای این کار، باید کتابخوان کیندل داشته باشیم که خودش ممکن است هزینه‌ای بالای ۴ میلیون تومان داشته باشد و همچنین باید نزدیک به ۱۱ دلار برای خود کتاب بپردازیم؛ مگر اینکه سایت واسطه‌ی مورد استفاده‌مان (مانند ebookrally.ir) تخفیف زده باشد.

جمعیت زیادی در ایران توانایی پرداخت چنین هزینه‌هایی را ندارند. با توجه به قیمت دلار و محدودیت‌هایی که ما مردم ایران داریم LibGen و منابع نظیر آن جزء نیازهای ما، به‌خصوص دانشجویان و پژوهشگران کشور، است. امید است مردم بیشتری از این‌گونه منابع آگاه شوند و با کمک آن‌ها کشور را به پیشرفت سوق دهند.

لینک جدیدی که این وبگاه از آن استفاده می‌کند (gen.lib.rus.ec) می‌باشد. پیش‌زمینه این پروژه نخستین‌بار در سال ۲۰۰۸ توسط دانشمندان روسی به‌وجود آمد.

که در واقع در پاسخ به دسترسی آزاد به کتاب‌هایی که دسترسی به آن‌ها بدون پرداختن هزینهٔ کتاب‌ها مقدور نمی‌باشد.